بررسی استفاده از داده‌های مستند کتاب‌خانه‌ای در ویکی‌های فارسی (مطالعه موردی ویکی‌شیعه)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کتابدار / مجمع جهانی اهل بیت

2 دکتری علم اطلاعات دانشگاه خوارزمی

10.22081/jikm.2019.67128

چکیده

هدف از این نوشتار، بررسی استفاده از داده‌های مستند کتاب‌خانه‌ای در ویکی‌شیعه است. پژوهش از نوع توصیفی و به روش کتاب‌خانه‌ای و تحلیل محتواست. جامعه آماری شامل تمام مدخل‌های اشخاص ویکی‌شیعه فارسی است. چون آمار دقیقی از تعداد مدخل‌ها نداشتیم و به تعداد آن‌ها افزوده می‌شد، نمونه صدتایی به روش نمونه‌برداری، تصادفی طبقه‌ای انتخاب گردید. سپس بر اساس نمونه‌برداری هدف‌دار، شش پایگاه مستند کتاب‌خانه‌ای انتخاب و مدخل‌های اشخاص ویکی‌شیعه در آن‌ها جستجو گردید و نتایج توسط نرم‌افزار spss تجزیه و تحلیل شد.
یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که اطلاعات 88 درصد از مدخل‌های بررسی‌شده، در پایگاه‌های مستند کتاب‌خانه‌ای وجود دارد که به ترتیب: بانک مستندات کتاب‌خانه ملی ایران، برگه‌دان مستند مجازی بین‌المللی و شماره استاندارد بین‌المللی نام، بیشترین درصد فراوانی را به خود اختصاص داده‌اند. همچنین، اطلاعات بیش از نیمی از این مدخل‌ها، در بیش از پنج پایگاه بررسی‌شده، موجود است. همچنین بیشترین میانگین به برگه‌دان مستند فراگیر و کمترین میانگین به بانک مستندات کتاب‌خانه ملی ایران مربوط است و با توجه به این‌که مقدار خطای آلفای آزمون برابر با صفر است، تفاوت میان میانگین‌های پایگاه‌های داده‌ای مستند و مدخل‌های اشخاص ویکی‌شیعه در سطح اطمینان 95 درصد، معنا‌دار است. پیوند بین فهرست‌های مستند کتاب‌خانه‌ای و ویکی‌شیعه،‌ ضمن پیدایی‌نمایی بهتر منابع کتاب‌خانه‌ها و افزایش اعتبار علمی مقالات ویکی‌شیعه، الگویی را برای استفاده در سایر پایگاه‌ها و نیز شیوه‌ای را برای همکاری‌ میان کتاب‌خانه‌ها و ویکی‌ها و حرکت به سوی وب معنایی فراهم می‌کند.

کلیدواژه‌ها


  1. ریاحی‌نیا، نصرت و معصومه نیک‌نیا (1395)، موانع به اشتراک‌گذاری مستندات اسامی اشخاص در فهرست مستند مجازی بین‌المللی (ویاف)، تهران: مطالعات ملی کتابداری و سازماندهی اطلاعات، دوره27، ش3.
  2.  معتمدی، فاطمه (1381)، نظام نمایه‌سازی «وورد اسمیت» در شبکه کتاب‌شناختی (او.سی.ال.سی)، تهران: مجله علوم اطلاع‌رسانی، دوره17، ش3-4.
  3. مولوی، فرشته؛ شهره دریایی و مرضیه هدایت (1376)، ف‍ه‍رس‍ت‌ م‍س‍ت‍ن‍د اس‍امی م‍ش‍اهیر و م‍ول‍ف‍ان‌، ج1، ت‍ه‍ران‌: کتاب‌خان‍ه‌ م‍لی‌ ج‍م‍ه‍وری‌ اسلامی ای‍ران، ص7-18.
  4. D. Rosa, Cathy (2005), “Perceptions of libraries and information resources: A report to the OCLC membership,” Dublin, OH: OCLC Online Computer Library Center, Retrieved Aug14, 2017from: https://www.oclc.org/content/dam/oclc/reports/pdfs/Percept_all.pdf.
  5. El-Sherbini, Magda (2012), “Bibliotheca Alexandrina’s Model for Arabic Name Authority Control,” LRTS, 57, 1.
  6. Jimenez Pelay, Jesus (2009), “Wikipedia como vocabulario controlado: está superado el control de autoridades tradicional”, El profesional de la información, 18, 2.
  7. Joorabchi, Arash; Abdulhussain E, Mahdi (2014), “Towards linking libraries and Wikipedia: automatic subject indexing of library records with Wikipedia concepts,” Journal of Information Science, 40, 2.
  8. Klein, Maximilian Kyrios, Alex (2013), “VIAFbot and the Integration of Library Data on Wikipedia,” Code 4lib, 22, Retrieved Aug 14, 2017 from: http://journal. Code 4lib. org/articles/8964.
  9. Murphy, Bob (2012), “Virtual International Authority File service transitions to OCLC; contributing institutions continue to shape direction through VIAF Council,” Retrieved Feb1, 2017 From: http://www.oclc.org/news/releases/2012/201224.en.html(1).
  10. Osborne Miles, Petrovic Sasa, Mccreadie Richard, Macdonald Craig and Ounis I (2012), “Bieber no more: First story detection using Twitter and Wikipedia”. In: SIGIR workshop in time-aware information access. Retrieved Aug 14, 2017 from:http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/summary? doi=10.1.1.381.4526.
  11. “GND authority records”, Retrieved Jan 31, (2017) from: http://www.oclc.org /support help/recordmanager/Content/MARC_21/Wrkng_auth_recs/grmn_auths/ grmn_auth_recs.html.
  12. “Virtual International Authority File (VIAF),” Retrieved Feb 1, (2017) from: http://www.oclc.org/viaf.en.html.